
तेल्हारा तालुका :-प्रतिनिधी
सातपुड्याच्या पायथ्याशी असलेल्या दानापूर परिसरात यंदा उन्हाळ्याची चाहूल लवकर लागली असून तापमानाचा पारा चढू लागला आहे. वाढत्या उष्णतेमुळे नागरिकांच्या आरोग्यावर ताण येण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. या पार्श्वभूमीवर, उन्हाळ्याच्या दिवसांत स्वतःला सुरक्षित ठेवण्यासाठी आहार, व्यायाम आणि जीवनशैलीत योग्य बदल करणे अत्यंत आवश्यक असल्याचे मत आरोग्य तज्ज्ञांनी व्यक्त केले आहे.
पाणीदार फळे आणि पेयांवर भर द्या
उन्हाळ्यात शरीरातील पाण्याचे प्रमाण कमी होऊन ‘डिहायड्रेशन’चा धोका निर्माण होतो. हे टाळण्यासाठी जास्तीत जास्त पाण्याचे प्रमाण असलेली फळे खाणे गरजेचे आहे. कलिंगड, खरबूज, काकडी, द्राक्षे आणि पपई यांसारखी फळे शरीराला थंडावा देतात. तसेच शरीरातील इलेक्ट्रोलाइट्स संतुलित ठेवण्यासाठी ताक, लिंबूपाणी आणि नारळपाणी यांसारख्या पेयांचा आहारात समावेश करावा, असा सल्ला देण्यात आला आहे.
हलका व संतुलित आहार आवश्यक
जास्त उष्णतेमुळे पचनसंस्था मंदावते, त्यामुळे उन्हाळ्यात तळलेले, तिखट आणि मसालेदार पदार्थ टाळावेत. त्याऐवजी मूगडाळ, हिरव्या पालेभाज्या, सॅलड आणि भात-दही यांचा समावेश करावा. जंक फूड आणि चहा-कॉफीचे अतिसेवन टाळावे.
व्यायाम आणि योगासने: सकाळीच करणे हिताचे
कडक उन्हात व्यायाम केल्यास उष्माघाताचा (Heat Stroke) धोका वाढू शकतो. त्यामुळे सकाळी लवकर किंवा सायंकाळी थंड वातावरणात व्यायाम करावा. अनुलोम-विलोम, कपालभाती आणि भ्रामरी यांसारख्या प्राणायामामुळे शरीर ताजेतवाने राहण्यास मदत होते.
प्रतिबंधात्मक उपाय
या ऋतूमध्ये सैल आणि हलक्या रंगाचे सुती कपडे वापरावेत. घराबाहेर पडताना डोक्यावर टोपी, रुमाल किंवा कॅप असावी. दुपारी १२ ते ४ या वेळेत कडक उन्हात जाणे टाळणे आरोग्यासाठी फायदेशीर ठरेल.
तज्ज्ञांचे मार्गदर्शन:
“उन्हाळ्यात दररोज किमान ३ ते ४ लिटर पाणी पिणे आवश्यक आहे. योग्य आहार आणि पुरेशी विश्रांती घेतल्यास उष्माघात, थकवा यांसारख्या समस्या टाळता येतात.”
— डॉ. सतिष वाकोडे, तेल्हारा (जि. अकोला)